MORIHEI UESHIBA

14.12.1883 - 26.04.1969 - twórca aikido, wybitny praktyk i teoretyk sztuk walki. Za stworzenie aikido i propagowanie go w świecie otrzymał tytuł O`Sensei (Wielki Nauczyciel) - odpowiednik tytułu szlacheckiego sir w Wielkiej Brytanii.

Kalendarium życia Morihei Ueshiba, założyciela aikido

1883
narodziny Morihei Ueshiba 14 grudnia w Tanabe, prowincja Kii (Kishu, prefektura Wakayama, Japonia).

1900
rozpoczęcie pracy księgowego w miejscowym urzędzie podatkowym.

1901
we wrześniu Morihei Ueshiba przenosi się do Tokyo i odbywa praktykę u kupca Koshiro Inoue. Zaczyna prowadzić sklep z artykułami papierniczymi.Studiuje Tenshin Shinyo-ryu (Tenjin Shin'yo-ryu) Jujutsu pod kierunkiem Tokusaburo Tozawa w Tokyo. Odbywa krótkotrwałe studia szkoły miecza Shinkage-ryu.

1902
zapada na beri-beri z powodu kiepskiej diety i ciężkiej pracy.

1903
poślubia Hatsu Itogawa w Tanabe. Pod koniec grudnia wstępuje do 61 Pułku piechoty Wakayama.

1904
początek wojny rosyjsko-japońskiej.

1905
Morihei Ueshiba wyjeżdża wraz z pułkiem na front mandżurski.

1906
zwolnienie z armii. Powrót do Tanabe.

1908
Morihei Ueshiba odbiera licencję instruktora Yagyu-ryu Jujutsu (prawdopodobnie Goto-ha Yagyu Shingan-ryu) od Masanosuke Tsuboi lub Masakatsu Nakai.

1909
założenie głównej kwatery Kodokan Judo.

1910
Morihei Ueshiba udaje się na Hokkaido by ocenić postęp projektu rozwoju ziem finansowanego przez rząd. Wkrótce wraca do Tanabe

1911
możliwe krótkotrwałe studia judo u Kiyoichi Takagi w Tanabe. Rodzi się pierwsze dziecko Morihei Ueshiba, córka Matsuko.

1912
staje na czele grupy kolonistów z prowincji Kii (Kishu), którzy osiedlają się w Aza-Shirataki, w wiosce Kamiwakibetsu (Kamiyubetsu) w Mombetsu na Hokkaido.

1915
w lutym spotyka Sokaku Takeda (Daito-ryu Jujutsu) w Hisada Inn w Engaru - przedstawiony przez Kentaro Yoshida. Kończy pierwsze 10-dniowe seminarium Daito-ryu (5 marca).

1916
angażuje się w intensywne studia Daito-ryu Aikijujutsu.

1917
w lipcu rodzi się pierwszy syn, Takemori.

1918
od czerwca 1918 do kwietnia 1919 Morihei Ueshiba zasiada w radzie miejskiej Kamiwakibetsu (Kamiyubetsu).

1919
w grudniu opuszcza Hokkaido z powodu choroby ojca. Przekazuje ziemię i gospodarstwo swojemu nauczycielowi, Sokaku Takeda.

1920
spotyka Onisaburo Deguchi z sekty Omoto w Ayabe, prefektura Kyoto. Ojcec Morihei Ueshiba, Yoroku, umiera w styczniu. O'sensei przybywa do domu w Tanabe wkrótce po śmierci Yoroku. Przenosi się z rodziną do Ayabe, siedziby Omoto, w prefekturze Kyoto. Buduje dojo Ueshiba Juku obok swojego domu. Narodziny drugiego syna, Kuniharu, w kwietniu. Najstarszy syn, Takemori umiera w sierpniu. Drugi syn, Kuniharu umiera we wrześniu.

1921
w czerwcu rodzi się trzeci syn, Kisshomaru (imię nadane przy urodzeniu Koetsu). Pierwszy incydent Omoto-kyo.

1922
Umiera matka Morihei Ueshiba, Yuki. Sokaku Takeda odwiedza Ayabe ze swoją rodziną by nauczać i zostaje od ok. 28 kwietnia do 15 września. Morihei Ueshiba odbiera od Takedy kyoju dairi - dyplom kwalifikujący go jako instruktora Daito-ryu (wrzesień).

1924
wyjazd do Mongolii z Onisaburo Deguchi w celu założenia utopijnej wspólnoty (luty - czerwiec). Grupa kierowana przez Deguchi'ego włącznie z Ueshibą zostaje pojmana i uwięziona przez wojsko chińskie za spiskowanie w celu obalenia istniejącego rządu. Po krótkim internowaniu uwolniona dzięki interwencji japońskiego konsulatu. O włos uniknąwszy śmierci Morihei Ueshiba wraca do Japonii.

1925
w Tokio, w domu Isamu Takeshita ma miejsce specjalny pokaz dla dawnego premiera Gombei Yamamoto oraz wysokich rangą oficerów wojskowych i dostojników. Pierwsza wizja

1926
Kenji Tomiki rozpoczyna treningi.

1927
we wrześniu Morihei Ueshiba z całą rodziną przenosi się do Tokio. Zakłada prowizoryczne dojo w sali bilardowej rezydencji księcia Shimazu w Shiba, Shirogane w Sarumachi.

1928
przeprowadzka do Shiba, Tsunamachi, miejsca tymczasowego dojo.

1929
przenosiny z rodziną do Shiba, Kuruma-machi i otwarcie tymczasowego dojo.

1930
przeprowadzka do Shimo-ochiai w Mejiro. Założyciel Judo Jigoro Kano obserwuje pokaz Ueshiba w Mejiro dojo i wysyła kilku studentów z Kodokanu, łącznie z Minoru Mochizuki, na nauki.

1931
poświęcenie Kobukan dojo (sali dawnych sztuk walki) w Ushigome, w tokijskiej dzielnicy Wakamatsu-cho. W Kobukan dojo Sokaku Takeda prowadzi seminarium od 20 marca do 7 kwietnia. Nazwisko Ueshiba pojawia się rejestrze Takedy. Rinjiro Shirata wstępuje do Kobukan.

1932
założone zostaje Dai Nihon Budo Sen'yo Kai (Towarzystwo Wspierania sztuk walki) z Morihei Ueshiba jako pierwszym dyrektorem. Gozo Shioda wstępuje do Kobukan.

1933
wydany zostaje podręcznik Budo Renshu rozprowadzany w prywatnym obiegu.

1935
Asahi Newspaper Company w Osace produkuje film dokumentalny o aikido Budo z Takuma Hisa. Jest to jedyny znany przedwojenny film Morihei Ueshiba. Drugi incydent Omoto-kyo.

1937
nazwisko Ueshiba ukazuje się z Zenzaburo Akazawa w rejestrach szkoły Kashima Shinto-ryu.

1938
wydany zostaje podręcznik Budo, zawierający fotografie technik Ueshiby.

1939
Morihei Ueshiba zostaje zaproszony by nauczać w Mandżurii. Koichi Tohei wstępuje do Kobukan.

1940
Morihei Ueshiba opiekuje się pokazami sztuk walki w Mandżurii podczas obchodów 2600 lecia Japonii. Druga wizja. Kenji Tomiki odbiera pierwszy 8 dan nadany przez Ueshiba. Kisaburo Osawa wstępuje do Kobukan.

1941
Morihei Ueshiba daje pokaz zorganizowany przez admirała Isamu Takeshita w Saineikan dojo na terenie pałacu przed członkami rodziny cesarskiej. Naucza w akademii policyjnej. Zaproszony do Mandżurii by uczył podczas Uniwersyteckiego Tygodnia sztuk walki. Zostaje doradcą sztuk walki na uniwersytetach Shimbuden i Kenkoku w Mandżurii.

1942
nazwa aikido zostaje oficjalnie uznana i zarejestrowana przez Ministerstwo Oświaty. Morihei Ueshiba zostaje zaproszony do Mandżurii jako reprezentant japońskich sztuk walki do opieki nad Mandżursko-Japońskimi pokazami sztuk walki podczas obchodów 10 rocznicy niepodległości Mandżurii (sierpień). Przenosi się na swoją farmę do Iwama, prefektura Ibaragi. Kisshomaru Ueshiba zostaje prezesem Fundacji Kobukai. Trzecia wizja

1943
pierwsza Świątynia Aiki (Aiki Jinja) zbudowana została w Iwama.

1945
fundacja Kobukai wstrzymuje działalność z powodu zakazu uprawiania sztuk walki. Iwama dojo zostaje ukończone.

1946
Hirokazu Kobayashi wstępuje do Tokio dojo. Morihiro Saito wstępuje do Iwama dojo.

1947
Sadateru Arikawa wstępuje do Aikikai Hombu. Hiroshi Tada wstępuje Aikikai Hombu.

1948
Morihei Ueshiba angażuje się w prowadzenie gospodarstwa, intensywne treningi i medytację w Iwama. Założona zostaje Fundacja Aikikai (jako kontynuacja Kobukai). Aikikai Hombu dojo przeniesione do Iwama, otwarto biuro w Tokio. Kisshomaru zostaje prezesem Aikikai dojo.

1949
zniesiono zakaz uprawiania sztuk walki, Morihei Ueshiba wznawia regularną praktykę w dojo w Tokio.

1951
Minoru Mochizuki wyjeżdża do Francji by uczyć judo i aikido.

1952
Koichi Tohei promowany na 8 dan przez Ueshiba.

1953
Koichi Tohei wyjeżdża na roczny pobyt na Hawaje.

1954
Yoshinkan aikido dojo otwarte w Tsukudo Hachiman.

1955
Aikikai Hombu (główna kwatera) przeniesione z powrotem z Iwama do Tokio. Na kilka tygodni Morihei Ueshiba jedzie do Osaki by nauczać w dojo Bansen'a Tanaki. Pierwszy oficjalny publiczny pokaz O'Sensei na dachu tokijskiego domu towarowego (wrzesień).

1956
kilku zagranicznych dygnitarzy uczestniczy w pokazie danym przez założyciela w Aikikai Hombu, zaaranżowanym przez Andre Nocquet.

1958
w amerykańskiej telewizji wyemitowany zostaje dokument Rendez-vous with Adventure. Kenji Tomiki zakłada w kwietniu klub aikido Uniwersytetu Waseda.

1960
Morihei Ueshiba odbiera od japońskiego rządu Medal Honoru z Purpurową Wstążką.

1961
Morihei Ueshiba zostaje zaproszony na Hawaje na otwarcie Aikikai dojo w Honolulu (luty). Telewizja pokazuje dokument wyprodukowany przez NHK. Zostaje założona Ogólnojapońska Studencka Federacja aikido - Morihei Ueshiba zostaje jej prezesem.

1963
pierwsze Ogólnojapońskie Pokazy aikido w Hibiya Kokaido (październik).

1964
Morihei Ueshiba odbiera Order Wschodzącego Słońca 4-tej klasy jako założyciel aikido. Hirokazu Kobayashi otrzymuje 8 dan.

1968
poświęcony zostaje nowy budynek Hombu dojo.

1969
Morihei Ueshiba daje ostatni pokaz 15 stycznia podczas obchodów Kagami Biraki, umiera na raka wątroby 26 kwietnia w wieku 86 lat. Popioły jego pogrzebano w Kozanji, Tanabe. Włosy przechowywane są w Iwama, Kumano dojo, Ayabe i Hombu dojo. Zostaje honorowym obywatelem Tanabe i Iwama. Żona Hatsu umiera w czerwcu.